Bun production ortamında çalıştırıldığında Node.js’e kıyasla startup süresinde 3-4 kat, HTTP throughput’ta yaklaşık 2-3 kat avantaj sağlar; ancak npm ekosisteminin tamamı henüz sorunsuz uyumlu değildir. Bun 1.1 sürümünden itibaren Express, Hono, Elysia gibi popüler framework’lerle stabil çalışır ve TypeScript transpile, test runner, paket yöneticisi gibi özellikleri tek binary altında birleştirir. 2026 itibarıyla Bun’ı production’da kullanan […]
Green software engineering, yazılımın tasarımından üretime kadar tüm yaşam döngüsünde karbon emisyonunu, enerji tüketimini ve donanım israfını ölçüp azaltmayı hedefleyen mühendislik disiplinidir. Sürdürülebilir yazılım mühendisliği bir CSR slaytı değil; veri merkezi elektrik faturasını, bulut maliyetini ve giderek artan regülatif baskıyı doğrudan etkileyen operasyonel bir zorunluluktur. International Energy Agency (IEA) 2024 raporuna göre küresel veri merkezleri […]
ClickHouse Nedir ve Neden 2026’da OLAP’ın Standardı Oldu ClickHouse, sütun tabanlı (columnar) açık kaynak bir OLAP veritabanı yönetim sistemidir; 2016’da Yandex tarafından açık kaynaklı hâle getirildi ve 2024’te ClickHouse Inc. tarafından bağımsız ticari destek aldı. Real-time analytics dünyasında milisaniye altı yanıt süreleri, saniyede yüz milyonlarca satır okuma kapasitesi ve %95’e varan veri sıkıştırma oranlarıyla tanınır. […]
Reinforcement Learning Nedir ve LLM Çağında Neden Geri Döndü? Reinforcement learning nedir sorusunun 2026 yılındaki cevabı, 2018’deki cevaptan keskin biçimde farklılaşıyor. Reinforcement learning (RL), bir ajanın çevreyle etkileşim kurarak skaler ödül sinyalini maksimize edecek politikayı öğrenmesidir. Klasik tanım Sutton & Barto’nun ders kitabında 1998’den beri sabit kalsa da, 2022 sonrası RLHF (Reinforcement Learning from Human […]
API Versioning Stratejileri 2026: Neden ve Hangisi? API versioning best practices 2026’da artık tek bir doğru cevaba indirgenemiyor. URI versioning (path-based), header-based versioning, query parameter ve content negotiation (media type) yaklaşımlarının her biri farklı bir tradeoff matrisinde optimum sonuç veriyor. Postman 2024 State of the API raporuna göre dünya genelinde aktif API’lerin yaklaşık %71’i hâlâ […]
Tauri vs Electron tartışması 2026 itibarıyla cross-platform masaüstü uygulama geliştirmenin merkezindeki sorudur. Kısa cevap: Electron, geniş Node.js ekosistemi ve olgun toolchain’iyle hızlı pazarlama gerektiren büyük takımlar için hâlâ pratik; Tauri ise Rust tabanlı backend ve sistem WebView’i kullanan mimarisi sayesinde 5-15 MB bundle boyutu, 50-150 MB RAM tüketimi ve düşük saldırı yüzeyi ile yeni nesil […]
LLM-as-a-Judge, üretken yapay zeka çıktısının kalitesini ölçmek için ikinci bir büyük dil modelini hakem olarak kullanma metodolojisidir. İnsan değerlendiricilerin saatler harcadığı subjektif kalite kontrolünü, dakikalar içinde tutarlı skorlara çeviren bu yaklaşım, 2026 itibarıyla kurumsal LLM üretim hatlarının vazgeçilmez kontrol katmanı haline geldi. OpenAI’ın 2024 sonu yayınladığı evals framework, Anthropic’in 2025 başında duyurduğu Constitutional Classifier ve […]
Feature flag, bir kod parçasının çalışma zamanında açılıp kapatılmasını sağlayan koşullu mantık katmanıdır; deploy ile release’i birbirinden ayırarak ekiplere riski sıfıra yakın bir şekilde production’a kod gönderme imkânı verir. “Feature flag nedir” sorusunun teknik cevabı net: yeni bir özelliği belirli bir kullanıcı segmentine, belirli bir yüzdeye veya belirli bir coğrafyaya hedefleyebilen, runtime’da merkezi olarak kontrol […]
Postgres vs MySQL seçimi 2026’da artık “her iki motor da iyi” cevabıyla geçiştirilemez. Stack Overflow Developer Survey 2024 verisine göre PostgreSQL, profesyonel geliştiriciler arasında %51,9 kullanım oranıyla MySQL’i (%39,4) ilk kez net farkla geçti ve bu trendi 2 yıldır sürdürüyor. DB-Engines Ranking’e göre PostgreSQL, Ocak 2024’ten Mart 2026’ya yıllık ortalama %12,8 popülerlik artışı yaşarken MySQL […]
Sesli AI asistan geliştirme, 2026 itibarıyla speech-to-text (STT), LLM ve text-to-speech (TTS) zincirinin yerini büyük ölçüde tek bir Realtime API çağrısının aldığı bir mimari dönüşümün içine girdi. Whisper-large-v3’ün 99 dilde ortalama %8.06 word error rate (WER) ile çalıştığı, ElevenLabs Turbo v2.5’in 250-300 ms latency’de ses ürettiği ve OpenAI Realtime API’nin uçtan uca 320-400 ms median […]